💡 4. Sınıf Matematik: Birleşik Ve Tam Sayılı Kesirler Çözümlü Sorular
1
Çözümlü Soru
Kolay Seviye
Bir fırıncı, 2 bütün ve \( \frac{1}{4} \) ekmek hazırladı. 🍞 Fırıncı toplamda kaç çeyrek ekmek hazırlamış olur? Bu durumu birleşik kesir olarak ifade edelim.
Çözüm ve Açıklama
Bu soruda verilen tam sayılı kesri birleşik kesre çevirmemiz isteniyor. Ayşe'nin hazırladığı ekmek miktarını tam sayılı kesir olarak \( 2 \frac{1}{4} \) şeklinde yazabiliriz.
👉 Adım 1: Önce 2 bütün ekmeğin kaç çeyrek ettiğini bulalım. Her bütün ekmek 4 çeyrekten oluşur.
\[ 2 \times 4 = 8 \] çeyrek ekmek
👉 Adım 2: Bu 8 çeyrek ekmeğe, kalan \( \frac{1}{4} \) ekmeği (yani 1 çeyrek ekmeği) ekleyelim.
\[ 8 + 1 = 9 \] çeyrek ekmek
✅ Sonuç: Fırıncı toplamda 9 çeyrek ekmek hazırlamıştır. Bu durumu birleşik kesir olarak \( \frac{9}{4} \) şeklinde ifade ederiz.
📌 Hatırlatma: Tam sayılı kesri birleşik kesre çevirirken, bütün sayı ile payda çarpılır ve çıkan sonuca pay eklenerek yeni pay bulunur. Payda ise aynı kalır.
Elif, arkadaşlarıyla paylaşmak için 5 tane yarım kurabiye yaptı. 🍪 Elif'in yaptığı kurabiyeler toplam kaç bütün kurabiye eder? Bu durumu tam sayılı kesir olarak ifade edelim.
Çözüm ve Açıklama
Bu soruda verilen birleşik kesri tam sayılı kesre çevirmemiz isteniyor. Elif'in yaptığı kurabiyeler birleşik kesir olarak \( \frac{5}{2} \) şeklinde ifade edilir.
👉 Adım 1: Her 2 yarım kurabiye, 1 bütün kurabiye eder. Toplam kaç bütün kurabiye olduğunu bulmak için 5'i 2'ye böleriz.
\[ 5 \div 2 = 2 \] (kalan 1)
👉 Adım 2: Bölme işleminde bölüm (2), tam sayılı kesrin bütün kısmını; kalan (1) ise payını oluşturur. Payda (2) ise aynı kalır.
✅ Sonuç: Elif'in yaptığı kurabiyeler toplam 2 bütün ve 1 yarım kurabiye eder. Bu durumu tam sayılı kesir olarak \( 2 \frac{1}{2} \) şeklinde ifade ederiz.
3
Çözümlü Soru
Orta Seviye
\( 3 \frac{2}{5} \) tam sayılı kesrini birleşik kesre çevirelim. ✍️
Çözüm ve Açıklama
Tam sayılı kesri birleşik kesre çevirmek için aşağıdaki adımları takip edelim:
👉 Adım 1: Tam kısmını (bütün sayıyı) payda ile çarpın.
Tam kısım: 3
Payda: 5
Çarpım: \( 3 \times 5 = 15 \)
👉 Adım 2: Çıkan sonuca payı ekleyin. Bu, yeni birleşik kesrin payı olacaktır.
Pay: 2
Toplam: \( 15 + 2 = 17 \)
👉 Adım 3: Payda aynı kalır.
Payda: 5
✅ Sonuç: \( 3 \frac{2}{5} \) tam sayılı kesrinin birleşik kesre çevrilmiş hali \( \frac{17}{5} \) olur.
4
Çözümlü Soru
Orta Seviye
\( \frac{13}{4} \) birleşik kesrini tam sayılı kesre çevirelim. ✍️
Çözüm ve Açıklama
Birleşik kesri tam sayılı kesre çevirmek için aşağıdaki adımları takip edelim:
👉 Adım 1: Payı paydaya bölün.
Pay: 13
Payda: 4
Bölme işlemi: \( 13 \div 4 \)
👉 Adım 2: Bölme işlemindeki bölüm, tam sayılı kesrin bütün kısmını (tam sayısını) oluşturur.
\( 13 \div 4 = 3 \) (bölüm)
👉 Adım 3: Bölme işlemindeki kalan, tam sayılı kesrin payını oluşturur.
\( 13 = 4 \times 3 + 1 \). Kalan: 1
👉 Adım 4: Payda aynı kalır.
Payda: 4
✅ Sonuç: \( \frac{13}{4} \) birleşik kesrinin tam sayılı kesre çevrilmiş hali \( 3 \frac{1}{4} \) olur.
5
Çözümlü Soru
Orta Seviye
Ayşe, doğum günü partisi için 4 bütün ve \( \frac{3}{8} \) dilim pasta hazırladı. 🎂 Her bütün pasta 8 eş dilime ayrıldığına göre, Ayşe toplamda kaç dilim pasta hazırlamıştır? Bu sayıyı birleşik kesir olarak ifade edin.
Çözüm ve Açıklama
Ayşe'nin hazırladığı pasta miktarı tam sayılı kesir olarak \( 4 \frac{3}{8} \) şeklindedir. Bunu birleşik kesre çevirerek toplam dilim sayısını bulabiliriz.
👉 Adım 1: 4 bütün pastanın kaç dilim ettiğini bulalım. Her bütün pasta 8 dilime ayrıldığına göre:
\[ 4 \times 8 = 32 \] dilim
👉 Adım 2: Bu 32 dilime, kalan \( \frac{3}{8} \) dilimi (yani 3 dilimi) ekleyelim.
\[ 32 + 3 = 35 \] dilim
✅ Sonuç: Ayşe toplamda 35 dilim pasta hazırlamıştır. Bu durumu birleşik kesir olarak \( \frac{35}{8} \) şeklinde ifade ederiz.
6
Çözümlü Soru
Orta Seviye
Bir manavda 17 tane yarım karpuz dilimi bulunmaktadır. 🍉 Bu yarım karpuz dilimleri toplamda kaç bütün karpuz eder? Bu durumu tam sayılı kesir olarak ifade edelim.
Çözüm ve Açıklama
Manavdaki karpuz dilimi sayısı birleşik kesir olarak \( \frac{17}{2} \) şeklindedir. Bunu tam sayılı kesre çevirerek kaç bütün karpuz olduğunu bulabiliriz.
👉 Adım 1: Kaç bütün karpuz olduğunu bulmak için 17'yi 2'ye böleriz.
\[ 17 \div 2 \] işlemi yapılır.
👉 Adım 2: Bölme sonucunda bölüm 8, kalan ise 1'dir.
\[ 17 \div 2 = 8 \] (kalan 1)
✅ Sonuç: Bu durumda, 8 bütün karpuz ve 1 tane yarım karpuz dilimi kalır. Yani manavda toplam \( 8 \frac{1}{2} \) bütün karpuz vardır.
7
Çözümlü Soru
Yeni Nesil Soru
Bir kutuda 10 tane çeyrek elma dilimi vardır. 🍎 Bu kutudaki elma dilimleri toplamda kaç bütün elma eder? Bu durumu hem birleşik kesir hem de tam sayılı kesir olarak yazalım.
Çözüm ve Açıklama
Bu soruda çeyrek elma dilimlerini önce birleşik kesir, sonra tam sayılı kesir olarak ifade edeceğiz.
👉 Adım 1: Her bir çeyrek elma dilimi, bir bütün elmanın \( \frac{1}{4} \)'üdür. Kutuda 10 tane çeyrek elma dilimi olduğuna göre, bunu birleşik kesir olarak yazalım.
Birleşik kesir: \( \frac{10}{4} \)
👉 Adım 2: Şimdi bu birleşik kesri tam sayılı kesre çevirelim. Payı (10) paydaya (4) böleriz.
\[ 10 \div 4 = 2 \] (kalan 2)
👉 Adım 3: Bölüm (2) bütün kısmı, kalan (2) payı ve payda (4) aynı kalır.
Tam sayılı kesir: \( 2 \frac{2}{4} \)
✅ Sonuç: Kutudaki elma dilimleri birleşik kesir olarak \( \frac{10}{4} \), tam sayılı kesir olarak ise \( 2 \frac{2}{4} \) bütün elma eder.
8
Çözümlü Soru
Orta Seviye
Sayı doğrusunda 0 ile 1 arası 3 eş parçaya ayrılmıştır. Bu sayı doğrusunda \( \frac{7}{3} \) birleşik kesrine karşılık gelen noktayı işaretleyelim ve bu kesri tam sayılı kesir olarak ifade edelim. 📍
Çözüm ve Açıklama
Sayı doğrusunda birleşik kesri göstermek ve tam sayılı kesre çevirmek için aşağıdaki adımları izleyelim:
👉 Adım 1: Önce \( \frac{7}{3} \) birleşik kesrini tam sayılı kesre çevirelim. Bunun için payı (7) paydaya (3) böleriz.
\[ 7 \div 3 = 2 \] (kalan 1)
👉 Adım 2: Bu durumda \( \frac{7}{3} \) kesri, \( 2 \frac{1}{3} \) tam sayılı kesrine eşittir.
👉 Adım 3: Sayı doğrusunda \( 2 \frac{1}{3} \) kesrini göstermek için, önce 0'dan başlayarak 2 bütün ilerleriz (0-1 arası ve 1-2 arası).
👉 Adım 4: Sonra 2 ile 3 arasını 3 eş parçaya böleriz (çünkü payda 3'tür). Bu parçalardan ilkini işaretleriz (çünkü pay 1'dir).
✅ Sonuç: Sayı doğrusunda 2'den sonraki ilk çizgi, \( 2 \frac{1}{3} \) veya \( \frac{7}{3} \) kesrine karşılık gelen noktadır.
4. Sınıf Matematik: Birleşik Ve Tam Sayılı Kesirler Çözümlü Sorular
Soru 1:
Bir fırıncı, 2 bütün ve \( \frac{1}{4} \) ekmek hazırladı. 🍞 Fırıncı toplamda kaç çeyrek ekmek hazırlamış olur? Bu durumu birleşik kesir olarak ifade edelim.
Çözüm:
Bu soruda verilen tam sayılı kesri birleşik kesre çevirmemiz isteniyor. Ayşe'nin hazırladığı ekmek miktarını tam sayılı kesir olarak \( 2 \frac{1}{4} \) şeklinde yazabiliriz.
👉 Adım 1: Önce 2 bütün ekmeğin kaç çeyrek ettiğini bulalım. Her bütün ekmek 4 çeyrekten oluşur.
\[ 2 \times 4 = 8 \] çeyrek ekmek
👉 Adım 2: Bu 8 çeyrek ekmeğe, kalan \( \frac{1}{4} \) ekmeği (yani 1 çeyrek ekmeği) ekleyelim.
\[ 8 + 1 = 9 \] çeyrek ekmek
✅ Sonuç: Fırıncı toplamda 9 çeyrek ekmek hazırlamıştır. Bu durumu birleşik kesir olarak \( \frac{9}{4} \) şeklinde ifade ederiz.
📌 Hatırlatma: Tam sayılı kesri birleşik kesre çevirirken, bütün sayı ile payda çarpılır ve çıkan sonuca pay eklenerek yeni pay bulunur. Payda ise aynı kalır.
Elif, arkadaşlarıyla paylaşmak için 5 tane yarım kurabiye yaptı. 🍪 Elif'in yaptığı kurabiyeler toplam kaç bütün kurabiye eder? Bu durumu tam sayılı kesir olarak ifade edelim.
Çözüm:
Bu soruda verilen birleşik kesri tam sayılı kesre çevirmemiz isteniyor. Elif'in yaptığı kurabiyeler birleşik kesir olarak \( \frac{5}{2} \) şeklinde ifade edilir.
👉 Adım 1: Her 2 yarım kurabiye, 1 bütün kurabiye eder. Toplam kaç bütün kurabiye olduğunu bulmak için 5'i 2'ye böleriz.
\[ 5 \div 2 = 2 \] (kalan 1)
👉 Adım 2: Bölme işleminde bölüm (2), tam sayılı kesrin bütün kısmını; kalan (1) ise payını oluşturur. Payda (2) ise aynı kalır.
✅ Sonuç: Elif'in yaptığı kurabiyeler toplam 2 bütün ve 1 yarım kurabiye eder. Bu durumu tam sayılı kesir olarak \( 2 \frac{1}{2} \) şeklinde ifade ederiz.
Soru 3:
\( 3 \frac{2}{5} \) tam sayılı kesrini birleşik kesre çevirelim. ✍️
Çözüm:
Tam sayılı kesri birleşik kesre çevirmek için aşağıdaki adımları takip edelim:
👉 Adım 1: Tam kısmını (bütün sayıyı) payda ile çarpın.
Tam kısım: 3
Payda: 5
Çarpım: \( 3 \times 5 = 15 \)
👉 Adım 2: Çıkan sonuca payı ekleyin. Bu, yeni birleşik kesrin payı olacaktır.
Pay: 2
Toplam: \( 15 + 2 = 17 \)
👉 Adım 3: Payda aynı kalır.
Payda: 5
✅ Sonuç: \( 3 \frac{2}{5} \) tam sayılı kesrinin birleşik kesre çevrilmiş hali \( \frac{17}{5} \) olur.
Soru 4:
\( \frac{13}{4} \) birleşik kesrini tam sayılı kesre çevirelim. ✍️
Çözüm:
Birleşik kesri tam sayılı kesre çevirmek için aşağıdaki adımları takip edelim:
👉 Adım 1: Payı paydaya bölün.
Pay: 13
Payda: 4
Bölme işlemi: \( 13 \div 4 \)
👉 Adım 2: Bölme işlemindeki bölüm, tam sayılı kesrin bütün kısmını (tam sayısını) oluşturur.
\( 13 \div 4 = 3 \) (bölüm)
👉 Adım 3: Bölme işlemindeki kalan, tam sayılı kesrin payını oluşturur.
\( 13 = 4 \times 3 + 1 \). Kalan: 1
👉 Adım 4: Payda aynı kalır.
Payda: 4
✅ Sonuç: \( \frac{13}{4} \) birleşik kesrinin tam sayılı kesre çevrilmiş hali \( 3 \frac{1}{4} \) olur.
Soru 5:
Ayşe, doğum günü partisi için 4 bütün ve \( \frac{3}{8} \) dilim pasta hazırladı. 🎂 Her bütün pasta 8 eş dilime ayrıldığına göre, Ayşe toplamda kaç dilim pasta hazırlamıştır? Bu sayıyı birleşik kesir olarak ifade edin.
Çözüm:
Ayşe'nin hazırladığı pasta miktarı tam sayılı kesir olarak \( 4 \frac{3}{8} \) şeklindedir. Bunu birleşik kesre çevirerek toplam dilim sayısını bulabiliriz.
👉 Adım 1: 4 bütün pastanın kaç dilim ettiğini bulalım. Her bütün pasta 8 dilime ayrıldığına göre:
\[ 4 \times 8 = 32 \] dilim
👉 Adım 2: Bu 32 dilime, kalan \( \frac{3}{8} \) dilimi (yani 3 dilimi) ekleyelim.
\[ 32 + 3 = 35 \] dilim
✅ Sonuç: Ayşe toplamda 35 dilim pasta hazırlamıştır. Bu durumu birleşik kesir olarak \( \frac{35}{8} \) şeklinde ifade ederiz.
Soru 6:
Bir manavda 17 tane yarım karpuz dilimi bulunmaktadır. 🍉 Bu yarım karpuz dilimleri toplamda kaç bütün karpuz eder? Bu durumu tam sayılı kesir olarak ifade edelim.
Çözüm:
Manavdaki karpuz dilimi sayısı birleşik kesir olarak \( \frac{17}{2} \) şeklindedir. Bunu tam sayılı kesre çevirerek kaç bütün karpuz olduğunu bulabiliriz.
👉 Adım 1: Kaç bütün karpuz olduğunu bulmak için 17'yi 2'ye böleriz.
\[ 17 \div 2 \] işlemi yapılır.
👉 Adım 2: Bölme sonucunda bölüm 8, kalan ise 1'dir.
\[ 17 \div 2 = 8 \] (kalan 1)
✅ Sonuç: Bu durumda, 8 bütün karpuz ve 1 tane yarım karpuz dilimi kalır. Yani manavda toplam \( 8 \frac{1}{2} \) bütün karpuz vardır.
Soru 7:
Bir kutuda 10 tane çeyrek elma dilimi vardır. 🍎 Bu kutudaki elma dilimleri toplamda kaç bütün elma eder? Bu durumu hem birleşik kesir hem de tam sayılı kesir olarak yazalım.
Çözüm:
Bu soruda çeyrek elma dilimlerini önce birleşik kesir, sonra tam sayılı kesir olarak ifade edeceğiz.
👉 Adım 1: Her bir çeyrek elma dilimi, bir bütün elmanın \( \frac{1}{4} \)'üdür. Kutuda 10 tane çeyrek elma dilimi olduğuna göre, bunu birleşik kesir olarak yazalım.
Birleşik kesir: \( \frac{10}{4} \)
👉 Adım 2: Şimdi bu birleşik kesri tam sayılı kesre çevirelim. Payı (10) paydaya (4) böleriz.
\[ 10 \div 4 = 2 \] (kalan 2)
👉 Adım 3: Bölüm (2) bütün kısmı, kalan (2) payı ve payda (4) aynı kalır.
Tam sayılı kesir: \( 2 \frac{2}{4} \)
✅ Sonuç: Kutudaki elma dilimleri birleşik kesir olarak \( \frac{10}{4} \), tam sayılı kesir olarak ise \( 2 \frac{2}{4} \) bütün elma eder.
Soru 8:
Sayı doğrusunda 0 ile 1 arası 3 eş parçaya ayrılmıştır. Bu sayı doğrusunda \( \frac{7}{3} \) birleşik kesrine karşılık gelen noktayı işaretleyelim ve bu kesri tam sayılı kesir olarak ifade edelim. 📍
Çözüm:
Sayı doğrusunda birleşik kesri göstermek ve tam sayılı kesre çevirmek için aşağıdaki adımları izleyelim:
👉 Adım 1: Önce \( \frac{7}{3} \) birleşik kesrini tam sayılı kesre çevirelim. Bunun için payı (7) paydaya (3) böleriz.
\[ 7 \div 3 = 2 \] (kalan 1)
👉 Adım 2: Bu durumda \( \frac{7}{3} \) kesri, \( 2 \frac{1}{3} \) tam sayılı kesrine eşittir.
👉 Adım 3: Sayı doğrusunda \( 2 \frac{1}{3} \) kesrini göstermek için, önce 0'dan başlayarak 2 bütün ilerleriz (0-1 arası ve 1-2 arası).
👉 Adım 4: Sonra 2 ile 3 arasını 3 eş parçaya böleriz (çünkü payda 3'tür). Bu parçalardan ilkini işaretleriz (çünkü pay 1'dir).
✅ Sonuç: Sayı doğrusunda 2'den sonraki ilk çizgi, \( 2 \frac{1}{3} \) veya \( \frac{7}{3} \) kesrine karşılık gelen noktadır.