Ayşe, bir hafta boyunca okuduğu kitapların türlerini not almıştır. Notları şöyledir: Macera, Bilim Kurgu, Masal, Macera, Bilim Kurgu, Macera, Masal.
Bu verilere göre, kitap türlerini gösteren bir çetele tablosu hazırlayınız. 📚
Çözüm ve Açıklama
Bir çetele tablosu, verileri gruplamak ve saymak için kullanılan basit bir yöntemdir. Her bir veri için bir çizgi çekilir ve her beşinci çizgi dördünün üzerine çapraz çekilerek gruplar oluşturulur.
👉 Verileri sayalım:
Macera: 3 kez
Bilim Kurgu: 2 kez
Masal: 2 kez
👉 Çetele tablosunu oluşturalım:
Kitap Türleri Çetele Tablosu
Kitap Türü | Çetele
-------------------------
Macera | |||
Bilim Kurgu | ||
Masal | ||
✅ Böylece, Ayşe'nin okuduğu kitap türlerini kolayca görebiliriz.
2
Çözümlü Soru
Kolay Seviye
Yukarıdaki çetele tablosunda verilen Ayşe'nin okuduğu kitap türlerine ait verileri kullanarak bir sıklık tablosu oluşturunuz. 📊
Çözüm ve Açıklama
Sıklık tablosu, verilerin kaç kez tekrarlandığını (sıklığını) sayısal olarak gösteren bir tablodur. Çetele tablosundaki çizgileri sayarak sıklık tablosunu kolayca doldurabiliriz.
👉 Çetele tablosundan sıklıkları belirleyelim:
Macera: 3
Bilim Kurgu: 2
Masal: 2
👉 Sıklık tablosunu oluşturalım:
Kitap Türleri Sıklık Tablosu
Kitap Türü | Sıklık
-------------------------
Macera | 3
Bilim Kurgu | 2
Masal | 2
✅ Sıklık tablosu, verilerin sayısal dağılımını net bir şekilde gösterir.
3
Çözümlü Soru
Orta Seviye
Bir okul kantininde bir gün içinde satılan içeceklerin sayısı aşağıdaki sütun grafiğinde verilmiştir.
(Grafikte, yatay eksen içecek türlerini, dikey eksen ise satılan içecek sayısını göstermektedir.)
* Su: 25 adet
* Meyve Suyu: 20 adet
* Ayran: 15 adet
* Süt: 10 adet
Bu bilgilere göre:
a) En çok satılan içecek hangisidir?
b) Su, sütten kaç adet fazla satılmıştır?
c) Toplamda kaç adet içecek satılmıştır? 🥤
Çözüm ve Açıklama
Sütun grafikleri, farklı kategorilerdeki verileri karşılaştırmak için çok kullanışlıdır. En uzun sütun en yüksek değeri gösterir.
a) 👉 En çok satılan içecek, en yüksek sayıya sahip olandır. Grafiğe baktığımızda Su, 25 adet ile en çok satılan içecektir.
b) 👉 Su'dan satılan adet sayısı 25, Süt'ten satılan adet sayısı ise 10'dur. Aralarındaki farkı bulmak için çıkarma işlemi yaparız:
\[ 25 - 10 = 15 \]
Su, sütten 15 adet fazla satılmıştır.
c) 👉 Toplam satılan içecek sayısını bulmak için tüm içeceklerin satış adetlerini toplamalıyız:
\[ 25 + 20 + 15 + 10 = 70 \]
Toplamda 70 adet içecek satılmıştır. ✅
4
Çözümlü Soru
Orta Seviye
Bir sınıftaki öğrencilerin en sevdiği renkler anketle belirlenmiştir. Sonuçlar şöyledir:
* Mavi: 8 öğrenci
* Kırmızı: 6 öğrenci
* Yeşil: 4 öğrenci
* Sarı: 2 öğrenci
Bu verilere uygun bir sütun grafiği nasıl oluşturulur, adımlarını açıklayınız. (Grafiği çizmek yerine, grafik oluşturma adımlarını betimleyiniz.) 🎨
Çözüm ve Açıklama
Sütun grafiği oluşturmak için aşağıdaki adımları izleriz:
2. 👉 Yatay Eksen (Renkler): Yatay eksene sevilen renkleri yazarız: Mavi, Kırmızı, Yeşil, Sarı. Her renk için eşit aralıklarla bir yer belirleriz.
3. 👉 Dikey Eksen (Öğrenci Sayısı): Dikey eksene öğrenci sayılarını yazarız. En yüksek öğrenci sayısı 8 olduğu için, bu ekseni 0'dan başlayıp en az 8'e kadar, eşit aralıklarla (örneğin 0, 2, 4, 6, 8, 10 gibi) numaralandırırız.
4. 👉 Sütunları Çizme: Her renk için, o rengi seven öğrenci sayısı kadar dikey bir sütun çizeriz. Örneğin, Mavi için 8'e kadar, Kırmızı için 6'ya kadar bir sütun çizeriz. Sütunların genişlikleri eşit olmalı ve aralarında boşluk bırakılmalıdır.
5. 👉 Başlık ve Etiketler: Grafiğe "En Sevilen Renkler" gibi açıklayıcı bir başlık veririz. Eksenlere de "Renkler" ve "Öğrenci Sayısı" gibi etiketler ekleriz.
✅ Bu adımları takip ederek verilerimizi görselleştiren bir sütun grafiği oluşturmuş oluruz.
5
Çözümlü Soru
Orta Seviye
Bir basketbol takımının son 5 maçta attığı sayılar şöyledir: 75, 80, 65, 90, 70.
Bu takımın son 5 maçtaki ortalama (aritmetik ortalama) sayısı kaçtır? 🏀
Çözüm ve Açıklama
Aritmetik ortalama, bir veri grubundaki sayıların toplamının, veri sayısına bölünmesiyle bulunur.
1. 👉 Sayıları Toplayalım: Öncelikle takımın attığı tüm sayıları toplarız.
\[ 75 + 80 + 65 + 90 + 70 = 380 \]
2. 👉 Veri Sayısını Belirleyelim: Toplamda 5 maç olduğu için veri sayısı 5'tir.
3. 👉 Ortalamayı Hesaplayalım: Toplamı veri sayısına böleriz.
\[ \frac{380}{5} = 76 \]
Takımın son 5 maçtaki ortalama sayısı 76'dır. ✅
6
Çözümlü Soru
Orta Seviye
Deniz'in bir hafta boyunca her gün çözdüğü soru sayıları şöyledir: 30, 45, 20, 50, 35, 40, 25.
Bu veri grubunun açıklığı kaçtır? 🧠
Çözüm ve Açıklama
Bir veri grubunun açıklığı, veri grubundaki en büyük değer ile en küçük değer arasındaki farktır.
1. 👉 En Büyük Değeri Bulalım: Veri grubundaki en yüksek soru sayısı 50'dir.
2. 👉 En Küçük Değeri Bulalım: Veri grubundaki en düşük soru sayısı 20'dir.
3. 👉 Açıklığı Hesaplayalım: En büyük değerden en küçük değeri çıkarırız.
\[ 50 - 20 = 30 \]
Bu veri grubunun açıklığı 30'dur. ✅
7
Çözümlü Soru
Yeni Nesil Soru
Bir çiftçi, tarlasından topladığı elmaların ağırlıklarını (kilogram cinsinden) not almıştır:
1. gün: 120 kg
2. gün: 150 kg
3. gün: 100 kg
4. gün: 130 kg
5. gün: 100 kg
Çiftçi, "Bu hafta ortalama kaç kilogram elma topladım ve topladığım elma miktarlarının açıklığı ne kadar?" diye merak ediyor. Bu soruları cevaplayınız. 🍎
Çözüm ve Açıklama
Çiftçinin sorularını cevaplamak için aritmetik ortalama ve açıklık kavramlarını kullanacağız.
1. 👉 Ortalama Elma Miktarını Bulalım:
Önce tüm günlerde toplanan elma miktarlarını toplarız:
\[ 120 + 150 + 100 + 130 + 100 = 600 \]
Toplam gün sayısı 5 olduğu için, toplam miktarı gün sayısına böleriz:
\[ \frac{600}{5} = 120 \]
Çiftçi bu hafta ortalama 120 kg elma toplamıştır.
2. 👉 Elma Miktarlarının Açıklığını Bulalım:
En çok elma topladığı gün: 150 kg (2. gün)
En az elma topladığı gün: 100 kg (3. ve 5. günler)
Açıklığı bulmak için en büyük değerden en küçük değeri çıkarırız:
\[ 150 - 100 = 50 \]
Topladığı elma miktarlarının açıklığı 50 kg'dır.
✅ Çiftçi ortalama 120 kg elma toplamış ve topladığı elma miktarlarının açıklığı 50 kg olmuştur.
8
Çözümlü Soru
Yeni Nesil Soru
Gizem, hafta içi her gün spor yapmak istiyor. Pazartesi'den Perşembe'ye kadar yaptığı yürüyüş sürelerini (dakika olarak) not almıştır:
Pazartesi: 40 dakika
Salı: 30 dakika
Çarşamba: 50 dakika
Perşembe: 30 dakika
Gizem, hafta içi ortalama 40 dakika yürüyüş yapmak istediğine göre, Cuma günü kaç dakika yürümelidir? 🏃♀️
Çözüm ve Açıklama
Bu problemde, belirli bir ortalamaya ulaşmak için eksik bir veriyi bulmamız gerekiyor.
1. 👉 Hedef Toplam Yürüyüş Süresini Bulalım:
Gizem hafta içi (5 gün) ortalama 40 dakika yürümek istiyor. Bu durumda, 5 günde toplam yürümesi gereken süre:
\[ 5 \times 40 = 200 \text{ dakika} \]
2. 👉 İlk 4 Gün Yürüdüğü Toplam Süreyi Hesaplayalım:
Hedef toplam süreden, ilk 4 gün yürüdüğü süreyi çıkararak Cuma günü yürümesi gereken süreyi buluruz:
\[ 200 - 150 = 50 \text{ dakika} \]
Gizem'in hafta içi ortalama 40 dakika yürüyüş yapabilmesi için Cuma günü 50 dakika yürümesi gerekmektedir. ✅
5. Sınıf Matematik: İstatistik Çözümlü Sorular
Soru 1:
Ayşe, bir hafta boyunca okuduğu kitapların türlerini not almıştır. Notları şöyledir: Macera, Bilim Kurgu, Masal, Macera, Bilim Kurgu, Macera, Masal.
Bu verilere göre, kitap türlerini gösteren bir çetele tablosu hazırlayınız. 📚
Çözüm:
Bir çetele tablosu, verileri gruplamak ve saymak için kullanılan basit bir yöntemdir. Her bir veri için bir çizgi çekilir ve her beşinci çizgi dördünün üzerine çapraz çekilerek gruplar oluşturulur.
👉 Verileri sayalım:
Macera: 3 kez
Bilim Kurgu: 2 kez
Masal: 2 kez
👉 Çetele tablosunu oluşturalım:
Kitap Türleri Çetele Tablosu
Kitap Türü | Çetele
-------------------------
Macera | |||
Bilim Kurgu | ||
Masal | ||
✅ Böylece, Ayşe'nin okuduğu kitap türlerini kolayca görebiliriz.
Soru 2:
Yukarıdaki çetele tablosunda verilen Ayşe'nin okuduğu kitap türlerine ait verileri kullanarak bir sıklık tablosu oluşturunuz. 📊
Çözüm:
Sıklık tablosu, verilerin kaç kez tekrarlandığını (sıklığını) sayısal olarak gösteren bir tablodur. Çetele tablosundaki çizgileri sayarak sıklık tablosunu kolayca doldurabiliriz.
👉 Çetele tablosundan sıklıkları belirleyelim:
Macera: 3
Bilim Kurgu: 2
Masal: 2
👉 Sıklık tablosunu oluşturalım:
Kitap Türleri Sıklık Tablosu
Kitap Türü | Sıklık
-------------------------
Macera | 3
Bilim Kurgu | 2
Masal | 2
✅ Sıklık tablosu, verilerin sayısal dağılımını net bir şekilde gösterir.
Soru 3:
Bir okul kantininde bir gün içinde satılan içeceklerin sayısı aşağıdaki sütun grafiğinde verilmiştir.
(Grafikte, yatay eksen içecek türlerini, dikey eksen ise satılan içecek sayısını göstermektedir.)
* Su: 25 adet
* Meyve Suyu: 20 adet
* Ayran: 15 adet
* Süt: 10 adet
Bu bilgilere göre:
a) En çok satılan içecek hangisidir?
b) Su, sütten kaç adet fazla satılmıştır?
c) Toplamda kaç adet içecek satılmıştır? 🥤
Çözüm:
Sütun grafikleri, farklı kategorilerdeki verileri karşılaştırmak için çok kullanışlıdır. En uzun sütun en yüksek değeri gösterir.
a) 👉 En çok satılan içecek, en yüksek sayıya sahip olandır. Grafiğe baktığımızda Su, 25 adet ile en çok satılan içecektir.
b) 👉 Su'dan satılan adet sayısı 25, Süt'ten satılan adet sayısı ise 10'dur. Aralarındaki farkı bulmak için çıkarma işlemi yaparız:
\[ 25 - 10 = 15 \]
Su, sütten 15 adet fazla satılmıştır.
c) 👉 Toplam satılan içecek sayısını bulmak için tüm içeceklerin satış adetlerini toplamalıyız:
\[ 25 + 20 + 15 + 10 = 70 \]
Toplamda 70 adet içecek satılmıştır. ✅
Soru 4:
Bir sınıftaki öğrencilerin en sevdiği renkler anketle belirlenmiştir. Sonuçlar şöyledir:
* Mavi: 8 öğrenci
* Kırmızı: 6 öğrenci
* Yeşil: 4 öğrenci
* Sarı: 2 öğrenci
Bu verilere uygun bir sütun grafiği nasıl oluşturulur, adımlarını açıklayınız. (Grafiği çizmek yerine, grafik oluşturma adımlarını betimleyiniz.) 🎨
Çözüm:
Sütun grafiği oluşturmak için aşağıdaki adımları izleriz:
2. 👉 Yatay Eksen (Renkler): Yatay eksene sevilen renkleri yazarız: Mavi, Kırmızı, Yeşil, Sarı. Her renk için eşit aralıklarla bir yer belirleriz.
3. 👉 Dikey Eksen (Öğrenci Sayısı): Dikey eksene öğrenci sayılarını yazarız. En yüksek öğrenci sayısı 8 olduğu için, bu ekseni 0'dan başlayıp en az 8'e kadar, eşit aralıklarla (örneğin 0, 2, 4, 6, 8, 10 gibi) numaralandırırız.
4. 👉 Sütunları Çizme: Her renk için, o rengi seven öğrenci sayısı kadar dikey bir sütun çizeriz. Örneğin, Mavi için 8'e kadar, Kırmızı için 6'ya kadar bir sütun çizeriz. Sütunların genişlikleri eşit olmalı ve aralarında boşluk bırakılmalıdır.
5. 👉 Başlık ve Etiketler: Grafiğe "En Sevilen Renkler" gibi açıklayıcı bir başlık veririz. Eksenlere de "Renkler" ve "Öğrenci Sayısı" gibi etiketler ekleriz.
✅ Bu adımları takip ederek verilerimizi görselleştiren bir sütun grafiği oluşturmuş oluruz.
Soru 5:
Bir basketbol takımının son 5 maçta attığı sayılar şöyledir: 75, 80, 65, 90, 70.
Bu takımın son 5 maçtaki ortalama (aritmetik ortalama) sayısı kaçtır? 🏀
Çözüm:
Aritmetik ortalama, bir veri grubundaki sayıların toplamının, veri sayısına bölünmesiyle bulunur.
1. 👉 Sayıları Toplayalım: Öncelikle takımın attığı tüm sayıları toplarız.
\[ 75 + 80 + 65 + 90 + 70 = 380 \]
2. 👉 Veri Sayısını Belirleyelim: Toplamda 5 maç olduğu için veri sayısı 5'tir.
3. 👉 Ortalamayı Hesaplayalım: Toplamı veri sayısına böleriz.
\[ \frac{380}{5} = 76 \]
Takımın son 5 maçtaki ortalama sayısı 76'dır. ✅
Soru 6:
Deniz'in bir hafta boyunca her gün çözdüğü soru sayıları şöyledir: 30, 45, 20, 50, 35, 40, 25.
Bu veri grubunun açıklığı kaçtır? 🧠
Çözüm:
Bir veri grubunun açıklığı, veri grubundaki en büyük değer ile en küçük değer arasındaki farktır.
1. 👉 En Büyük Değeri Bulalım: Veri grubundaki en yüksek soru sayısı 50'dir.
2. 👉 En Küçük Değeri Bulalım: Veri grubundaki en düşük soru sayısı 20'dir.
3. 👉 Açıklığı Hesaplayalım: En büyük değerden en küçük değeri çıkarırız.
\[ 50 - 20 = 30 \]
Bu veri grubunun açıklığı 30'dur. ✅
Soru 7:
Bir çiftçi, tarlasından topladığı elmaların ağırlıklarını (kilogram cinsinden) not almıştır:
1. gün: 120 kg
2. gün: 150 kg
3. gün: 100 kg
4. gün: 130 kg
5. gün: 100 kg
Çiftçi, "Bu hafta ortalama kaç kilogram elma topladım ve topladığım elma miktarlarının açıklığı ne kadar?" diye merak ediyor. Bu soruları cevaplayınız. 🍎
Çözüm:
Çiftçinin sorularını cevaplamak için aritmetik ortalama ve açıklık kavramlarını kullanacağız.
1. 👉 Ortalama Elma Miktarını Bulalım:
Önce tüm günlerde toplanan elma miktarlarını toplarız:
\[ 120 + 150 + 100 + 130 + 100 = 600 \]
Toplam gün sayısı 5 olduğu için, toplam miktarı gün sayısına böleriz:
\[ \frac{600}{5} = 120 \]
Çiftçi bu hafta ortalama 120 kg elma toplamıştır.
2. 👉 Elma Miktarlarının Açıklığını Bulalım:
En çok elma topladığı gün: 150 kg (2. gün)
En az elma topladığı gün: 100 kg (3. ve 5. günler)
Açıklığı bulmak için en büyük değerden en küçük değeri çıkarırız:
\[ 150 - 100 = 50 \]
Topladığı elma miktarlarının açıklığı 50 kg'dır.
✅ Çiftçi ortalama 120 kg elma toplamış ve topladığı elma miktarlarının açıklığı 50 kg olmuştur.
Soru 8:
Gizem, hafta içi her gün spor yapmak istiyor. Pazartesi'den Perşembe'ye kadar yaptığı yürüyüş sürelerini (dakika olarak) not almıştır:
Pazartesi: 40 dakika
Salı: 30 dakika
Çarşamba: 50 dakika
Perşembe: 30 dakika
Gizem, hafta içi ortalama 40 dakika yürüyüş yapmak istediğine göre, Cuma günü kaç dakika yürümelidir? 🏃♀️
Çözüm:
Bu problemde, belirli bir ortalamaya ulaşmak için eksik bir veriyi bulmamız gerekiyor.
1. 👉 Hedef Toplam Yürüyüş Süresini Bulalım:
Gizem hafta içi (5 gün) ortalama 40 dakika yürümek istiyor. Bu durumda, 5 günde toplam yürümesi gereken süre:
\[ 5 \times 40 = 200 \text{ dakika} \]
2. 👉 İlk 4 Gün Yürüdüğü Toplam Süreyi Hesaplayalım: