📝 5. Sınıf Türkçe: Tarih Konu Özeti
Türkçe dersinde doğru ve etkili bir yazım için tarihlerin yazılış kurallarını bilmek büyük önem taşır. 5. sınıf düzeyinde tarihlerin yazımı; gün, ay ve yıl bildiren sayıların gösterimi, ay ve gün adlarının büyük veya küçük harfle başlaması ve araya gelen noktalama işaretleri çerçevesinde incelenir.
Tarihlerin Yazımı ve Temel Kurallar 📅
Cümle içinde tarihleri yazarken sayıları ve sözcükleri rastgele kullanamayız. Türk Dil Kurumu (TDK) kurallarına göre tarihlerin yazımında dikkat edilmesi gereken temel ilkeler aşağıda sıralanmıştır.
1. Sayılarla Belirtilen Tarihlerin Yazılışı
Tarihler gün, ay ve yılı gösteren sayılardan oluştuğunda aralarına belirli noktalama işaretleri konur:
- Gün, ay ve yılı gösteren sayıları birbirinden ayırmak için nokta (.) veya eğik çizgi (/) kullanılır.
- Tarihlerde ay adları Roma rakamıyla da yazılabilir.
Örnekler:
• 29.10.1923
• 29/10/1923
• 29.X.1923 (Ay adı Roma rakamıyla gösterilmiştir.)
Önemli Uyarı: Tarihlerin arasına kısa çizgi (-), virgül (,) veya iki nokta (:) gibi başka noktalama işaretleri KESİNLİKLE konulmaz.
2. Ay Adlarının Yazıyla Belirtilmesi
Ay adı rakam yerine harflerle (yazıyla) yazıldığında, gün ve yıl bildiren sayılarla ay adının arasına hiçbir noktalama işareti konmaz.
Doğru Kullanım: 19 Mayıs 1919
Yanlış Kullanım: 19.Mayıs.1919 veya 19/Mayıs/1919
3. Belirli Bir Tarih Bildiren Ay ve Gün Adları 📌
Ay ve gün adlarının büyük mü yoksa küçük harfle mi başlayacağını belirleyen tek kural, kesin/belirli bir tarihi işaret edip etmediğidir.
- Belirli bir tarihi (gün veya yıl sayısı) bildiren ay ve gün adları büyük harfle başlar.
- Belirli bir tarihi belirtmeyen, genel olarak kullanılan ay ve gün adları küçük harfle başlar.
| Kural | Örnek Cümle |
|---|---|
| Belirli Bir Tarih (Büyük Harf) | Okulumuz 18 Eylül tarihinde açılacak. |
| Belirli Bir Tarih (Büyük Harf) | Sınavımız 24 Mayıs Salı günü yapılacak. |
| Genel Kullanım (Küçük Harf) | Okullar genellikle eylül ayında açılır. |
| Genel Kullanım (Küçük Harf) | Her hafta salı günleri kütüphaneye giderim. |
4. Tarihlere Gelen Eklerin Kesme İşaretiyle Ayrılması ✍️
Belirli bir tarihi bildiren ay ve gün adlarına veya sayıyla yazılmış tarihlere gelen ekler kesme işareti (') ile ayrılır.
- Atatürk, 23 Nisan 1920'de TBMM'yi açtı.
- Başvurular 15 Kasım'a kadar devam edecek.
- Kardeşim 2012'de dünyaya geldi.
Eğer tarih belirli bir günü göstermiyorsa gelen ek ayrılmaz: "Biz tatile temmuzda çıkacağız."
Doğru - Yanlış Tablosu 📋
| Hatalı Yazım | Doğru Yazım | Açıklama |
|---|---|---|
| 12-04-2021 | 12.04.2021 veya 12/04/2021 | Tarihler arasına kısa çizgi konmaz. |
| 30.Ağustos.1922 | 30 Ağustos 1922 | Ay adı yazıyla yazıldığında araya nokta konmaz. |
| bu cuma sinemaya gidelim | Bu cuma sinemaya gidelim | Belli bir sayı olmadığı için "cuma" küçük yazılır. |
| 29 ekim cumhuriyet bayramı | 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı | Belli bir sayı olduğu için ay adı büyük başlar. |