💡 7. Sınıf Matematik: Rasyonel sayılar ve mutlak değer Çözümlü Sorular
1
Çözümlü Soru
Kolay Seviye
Soru: \( -\frac{5}{9} \) rasyonel sayısının mutlak değeri kaçtır?
Çözüm ve Açıklama
Bir rasyonel sayının mutlak değeri, o sayının sayı doğrusu üzerinde sıfır noktasına olan uzaklığıdır. Uzaklık hiçbir zaman negatif olamaz.
Verilen sayı: \( -\frac{5}{9} \)
Mutlak değer sembolü içine alalım: \( |-\frac{5}{9}| \)
Negatif bir sayının sıfıra olan uzaklığı pozitif olarak ifade edilir.
Sonuç: \[ |-\frac{5}{9}| = \frac{5}{9} \]
✅ Cevap: \( \frac{5}{9} \)
2
Çözümlü Soru
Orta Seviye
Soru: \( a = |-\frac{3}{4}| \) ve \( b = \frac{1}{2} \) olduğuna göre, \( a \) ve \( b \) sayılarını karşılaştırınız.
Çözüm ve Açıklama
Öncelikle mutlak değer içindeki ifadeyi dışarı çıkaralım ve paydaları eşitleyerek karşılaştırma yapalım.
\( a = |-\frac{3}{4}| = \frac{3}{4} \)
\( b = \frac{1}{2} \)
Karşılaştırma yapabilmek için \( b \) sayısının paydasını 4 yapalım: \[ \frac{1 \times 2}{2 \times 2} = \frac{2}{4} \]
Şimdi payları karşılaştıralım: \( 3 > 2 \) olduğu için \( \frac{3}{4} > \frac{2}{4} \) olur.
👉 Bu durumda \( a > b \) sonucuna ulaşırız.
3
Çözümlü Soru
Orta Seviye
Soru: Mutlak değeri \( \frac{2}{5} \) olan rasyonel sayıları bulunuz.
Çözüm ve Açıklama
Mutlak değer, bir sayının sıfıra olan uzaklığıdır. Sıfıra \( \frac{2}{5} \) birim uzaklıkta olan iki farklı nokta vardır.
Sayı doğrusunun sağ tarafındaki (pozitif) değer: \( \frac{2}{5} \)
Sayı doğrusunun sol tarafındaki (negatif) değer: \( -\frac{2}{5} \)
Kontrol edelim: \[ |\frac{2}{5}| = \frac{2}{5} \] ve \[ |-\frac{2}{5}| = \frac{2}{5} \]
💡 Yani mutlak değeri \( \frac{2}{5} \) olan sayılar \( \frac{2}{5} \) ve \( -\frac{2}{5} \) sayılarıdır.
4
Çözümlü Soru
Orta Seviye
Örnek: Bir denizaltı deniz seviyesinin \( 20.5 \) metre altındadır. Bir martı ise deniz seviyesinin \( 5.2 \) metre üzerindedir. Deniz seviyesi \( 0 \) kabul edildiğinde, denizaltının konumunun mutlak değeri ile martının konumunun mutlak değerini toplayınız.
Çözüm ve Açıklama
Deniz seviyesini başlangıç noktası (\( 0 \)) olarak kabul edelim.
Denizaltının konumu: \( -20.5 \) (Deniz seviyesinin altı negatif kabul edilir).
Martının konumu: \( 5.2 \) (Deniz seviyesinin üstü pozitif kabul edilir).
📌 Bu iki canlının deniz seviyesine olan toplam uzaklığı \( 25.7 \) metredir.
5
Çözümlü Soru
Yeni Nesil Soru
Soru: \( x = -\frac{1}{2} \), \( y = |-\frac{5}{6}| \) ve \( z = -\frac{3}{4} \) sayılarını küçükten büyüğe doğru sıralayınız.
Çözüm ve Açıklama
Sıralama yapabilmek için önce mutlak değerleri hesaplayalım ve paydaları \( 12 \) sayısında eşitleyelim.
\( x = -\frac{1}{2} = -\frac{6}{12} \)
\( y = |-\frac{5}{6}| = \frac{5}{6} = \frac{10}{12} \)
\( z = -\frac{3}{4} = -\frac{9}{12} \)
Negatif sayılarda, sıfıra daha uzak olan (mutlak değeri büyük olan) sayı daha küçüktür: \( -\frac{9}{12} < -\frac{6}{12} \)
Pozitif sayılar her zaman negatif sayılardan büyüktür.
✅ Sıralama: \( -\frac{9}{12} < -\frac{6}{12} < \frac{10}{12} \) yani \( z < x < y \) olur.
6
Çözümlü Soru
Orta Seviye
Örnek: Erzurum'da gece hava sıcaklığı \( -12.4 \) derece, Antalya'da ise \( 15.6 \) derece ölçülmüştür. Hangi ilin sıcaklık değerinin sıfır dereceye olan uzaklığı daha fazladır?
Çözüm ve Açıklama
Bir değerin sıfıra olan uzaklığını bulmak için o değerin mutlak değerine bakılır.
Erzurum için: \[ |-12.4| = 12.4 \]
Antalya için: \[ |15.6| = 15.6 \]
Karşılaştırma: \( 15.6 > 12.4 \)
💡 Antalya'nın sıcaklık değerinin sıfıra olan uzaklığı daha fazladır.
7
Çözümlü Soru
Zor Seviye
Soru: \( |a| = \frac{1}{3} \) ve \( |b| = \frac{5}{6} \) olduğuna göre, \( a - b \) işleminin alabileceği en büyük değer kaçtır?
Çözüm ve Açıklama
Çıkarma işleminin sonucunun en büyük olması için eksilen sayının (\( a \)) en büyük, çıkan sayının (\( b \)) en küçük seçilmesi gerekir.
\( a \) sayısı \( \frac{1}{3} \) veya \( -\frac{1}{3} \) olabilir. En büyük olması için \( a = \frac{1}{3} \) seçilir.
\( b \) sayısı \( \frac{5}{6} \) veya \( -\frac{5}{6} \) olabilir. En küçük olması için \( b = -\frac{5}{6} \) seçilir.
✅ Alabileceği en büyük değer \( \frac{7}{6} \) rasyonel sayısıdır.
8
Çözümlü Soru
Yeni Nesil Soru
Soru: Sayı doğrusu üzerinde \( -2 \) ile \( -1 \) arası 4 eş parçaya, \( 0 \) ile \( 1 \) arası ise 2 eş parçaya bölünmüştür. \( -2 \) ile \( -1 \) arasındaki ilk parça (soldan sağa) \( K \) noktası, \( 0 \) ile \( 1 \) arasındaki tam orta nokta \( L \) noktasıdır. \( |K| \) ve \( |L| \) değerlerini bulunuz.
Çözüm ve Açıklama
Önce noktaların rasyonel sayı değerlerini belirleyelim.
\( K \) noktası: \( -2 \) ile \( -1 \) arası 4 parçaya bölünmüş. Soldan sağa ilk parça \( -1 \frac{3}{4} \) veya \( -\frac{7}{4} \) olur.
\( L \) noktası: \( 0 \) ile \( 1 \) arası 2 parçaya bölünmüş. Tam orta nokta \( \frac{1}{2} \) olur.
Mutlak değerleri hesaplayalım:
\( |K| = |-\frac{7}{4}| = \frac{7}{4} \)
\( |L| = |\frac{1}{2}| = \frac{1}{2} \)
📌 Sonuç olarak \( |K| = \frac{7}{4} \) ve \( |L| = \frac{1}{2} \) birimdir.
7. Sınıf Matematik: Rasyonel sayılar ve mutlak değer Çözümlü Sorular
Soru 1:
Soru: \( -\frac{5}{9} \) rasyonel sayısının mutlak değeri kaçtır?
Çözüm:
Bir rasyonel sayının mutlak değeri, o sayının sayı doğrusu üzerinde sıfır noktasına olan uzaklığıdır. Uzaklık hiçbir zaman negatif olamaz.
Verilen sayı: \( -\frac{5}{9} \)
Mutlak değer sembolü içine alalım: \( |-\frac{5}{9}| \)
Negatif bir sayının sıfıra olan uzaklığı pozitif olarak ifade edilir.
Sonuç: \[ |-\frac{5}{9}| = \frac{5}{9} \]
✅ Cevap: \( \frac{5}{9} \)
Soru 2:
Soru: \( a = |-\frac{3}{4}| \) ve \( b = \frac{1}{2} \) olduğuna göre, \( a \) ve \( b \) sayılarını karşılaştırınız.
Çözüm:
Öncelikle mutlak değer içindeki ifadeyi dışarı çıkaralım ve paydaları eşitleyerek karşılaştırma yapalım.
\( a = |-\frac{3}{4}| = \frac{3}{4} \)
\( b = \frac{1}{2} \)
Karşılaştırma yapabilmek için \( b \) sayısının paydasını 4 yapalım: \[ \frac{1 \times 2}{2 \times 2} = \frac{2}{4} \]
Şimdi payları karşılaştıralım: \( 3 > 2 \) olduğu için \( \frac{3}{4} > \frac{2}{4} \) olur.
👉 Bu durumda \( a > b \) sonucuna ulaşırız.
Soru 3:
Soru: Mutlak değeri \( \frac{2}{5} \) olan rasyonel sayıları bulunuz.
Çözüm:
Mutlak değer, bir sayının sıfıra olan uzaklığıdır. Sıfıra \( \frac{2}{5} \) birim uzaklıkta olan iki farklı nokta vardır.
Sayı doğrusunun sağ tarafındaki (pozitif) değer: \( \frac{2}{5} \)
Sayı doğrusunun sol tarafındaki (negatif) değer: \( -\frac{2}{5} \)
Kontrol edelim: \[ |\frac{2}{5}| = \frac{2}{5} \] ve \[ |-\frac{2}{5}| = \frac{2}{5} \]
💡 Yani mutlak değeri \( \frac{2}{5} \) olan sayılar \( \frac{2}{5} \) ve \( -\frac{2}{5} \) sayılarıdır.
Soru 4:
Örnek: Bir denizaltı deniz seviyesinin \( 20.5 \) metre altındadır. Bir martı ise deniz seviyesinin \( 5.2 \) metre üzerindedir. Deniz seviyesi \( 0 \) kabul edildiğinde, denizaltının konumunun mutlak değeri ile martının konumunun mutlak değerini toplayınız.
Çözüm:
Deniz seviyesini başlangıç noktası (\( 0 \)) olarak kabul edelim.
Denizaltının konumu: \( -20.5 \) (Deniz seviyesinin altı negatif kabul edilir).
Martının konumu: \( 5.2 \) (Deniz seviyesinin üstü pozitif kabul edilir).
📌 Bu iki canlının deniz seviyesine olan toplam uzaklığı \( 25.7 \) metredir.
Soru 5:
Soru: \( x = -\frac{1}{2} \), \( y = |-\frac{5}{6}| \) ve \( z = -\frac{3}{4} \) sayılarını küçükten büyüğe doğru sıralayınız.
Çözüm:
Sıralama yapabilmek için önce mutlak değerleri hesaplayalım ve paydaları \( 12 \) sayısında eşitleyelim.
\( x = -\frac{1}{2} = -\frac{6}{12} \)
\( y = |-\frac{5}{6}| = \frac{5}{6} = \frac{10}{12} \)
\( z = -\frac{3}{4} = -\frac{9}{12} \)
Negatif sayılarda, sıfıra daha uzak olan (mutlak değeri büyük olan) sayı daha küçüktür: \( -\frac{9}{12} < -\frac{6}{12} \)
Pozitif sayılar her zaman negatif sayılardan büyüktür.
✅ Sıralama: \( -\frac{9}{12} < -\frac{6}{12} < \frac{10}{12} \) yani \( z < x < y \) olur.
Soru 6:
Örnek: Erzurum'da gece hava sıcaklığı \( -12.4 \) derece, Antalya'da ise \( 15.6 \) derece ölçülmüştür. Hangi ilin sıcaklık değerinin sıfır dereceye olan uzaklığı daha fazladır?
Çözüm:
Bir değerin sıfıra olan uzaklığını bulmak için o değerin mutlak değerine bakılır.
Erzurum için: \[ |-12.4| = 12.4 \]
Antalya için: \[ |15.6| = 15.6 \]
Karşılaştırma: \( 15.6 > 12.4 \)
💡 Antalya'nın sıcaklık değerinin sıfıra olan uzaklığı daha fazladır.
Soru 7:
Soru: \( |a| = \frac{1}{3} \) ve \( |b| = \frac{5}{6} \) olduğuna göre, \( a - b \) işleminin alabileceği en büyük değer kaçtır?
Çözüm:
Çıkarma işleminin sonucunun en büyük olması için eksilen sayının (\( a \)) en büyük, çıkan sayının (\( b \)) en küçük seçilmesi gerekir.
\( a \) sayısı \( \frac{1}{3} \) veya \( -\frac{1}{3} \) olabilir. En büyük olması için \( a = \frac{1}{3} \) seçilir.
\( b \) sayısı \( \frac{5}{6} \) veya \( -\frac{5}{6} \) olabilir. En küçük olması için \( b = -\frac{5}{6} \) seçilir.
✅ Alabileceği en büyük değer \( \frac{7}{6} \) rasyonel sayısıdır.
Soru 8:
Soru: Sayı doğrusu üzerinde \( -2 \) ile \( -1 \) arası 4 eş parçaya, \( 0 \) ile \( 1 \) arası ise 2 eş parçaya bölünmüştür. \( -2 \) ile \( -1 \) arasındaki ilk parça (soldan sağa) \( K \) noktası, \( 0 \) ile \( 1 \) arasındaki tam orta nokta \( L \) noktasıdır. \( |K| \) ve \( |L| \) değerlerini bulunuz.
Çözüm:
Önce noktaların rasyonel sayı değerlerini belirleyelim.
\( K \) noktası: \( -2 \) ile \( -1 \) arası 4 parçaya bölünmüş. Soldan sağa ilk parça \( -1 \frac{3}{4} \) veya \( -\frac{7}{4} \) olur.
\( L \) noktası: \( 0 \) ile \( 1 \) arası 2 parçaya bölünmüş. Tam orta nokta \( \frac{1}{2} \) olur.
Mutlak değerleri hesaplayalım:
\( |K| = |-\frac{7}{4}| = \frac{7}{4} \)
\( |L| = |\frac{1}{2}| = \frac{1}{2} \)
📌 Sonuç olarak \( |K| = \frac{7}{4} \) ve \( |L| = \frac{1}{2} \) birimdir.