🎓 7. Sınıf
📚 7. Sınıf Türkçe
💡 7. Sınıf Türkçe: Ek fiiller Çözümlü Sorular
7. Sınıf Türkçe: Ek fiiller Çözümlü Sorular
Soru 1:
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ek fiil isim soylu bir sözcüğe gelmiştir?
A) Yarın okula gideceğim. B) O, çok akıllı bir çocuktu. C) Kitabı dikkatle okuyordu. D) Hava bugün çok güzel.
A) Yarın okula gideceğim. B) O, çok akıllı bir çocuktu. C) Kitabı dikkatle okuyordu. D) Hava bugün çok güzel.
Çözüm:
Ek fiillerin temel görevi, isim soylu sözcükleri yüklem yapmaktır. Ek fiiller: idi, imiş, ise, dır'dır. Bu ekler, isimlere veya isim soylu sözcüklere gelerek onları yüklem yapar.
- A seçeneğinde "gideceğim" kelimesi fiildir ve çekimli bir fiildir. Ek fiil yoktur.
- B seçeneğinde "çocuktu" kelimesi isimdir. "-du" eki, "idi" ek fiilinin hikayesidir ve isme gelerek yüklem yapmıştır. Bu nedenle doğru cevaptır.
- C seçeneğinde "okuyordu" kelimesi fiildir ve "-yor" eki ile şimdiki zamanı anlatır. "-du" eki de "-yor" ekine gelerek fiili zamanla birleştirmiştir.
- D seçeneğinde "güzel" kelimesi sıfattır. Ancak bu cümlede ek fiil kullanılmamıştır. Cümledeki "güzel" kelimesi tek başına yüklem olmuştur.
Soru 2:
"Sen bu işi yapabilirdin." cümlesindeki ek fiili ve hangi kelimeye geldiğini bulunuz.
Çözüm:
Bu cümlede ek fiil, "yapabilirdin" kelimesinin içindedir.
💡 Önemli Not: Ek fiiller sadece isimlere değil, fiillere de gelerek onları birleşik zamanlı yapabilir.
- "Yapabil-" fiil köküdür.
- "-ir-" geniş zaman ekidir.
- "-di" (-idi) ek fiildir.
- "-n" ise şahıs ekidir.
💡 Önemli Not: Ek fiiller sadece isimlere değil, fiillere de gelerek onları birleşik zamanlı yapabilir.
Soru 3:
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ek fiil farklı bir anlam ilgisiyle kullanılmıştır?
A) Hava çok soğuktu. B) O, benim en yakın arkadaşımdı. C) Çocuklar bahçede oynuyordu. D) Keşke o da burada olsaydı.
A) Hava çok soğuktu. B) O, benim en yakın arkadaşımdı. C) Çocuklar bahçede oynuyordu. D) Keşke o da burada olsaydı.
Çözüm:
Ek fiillerin farklı anlam ilgileri vardır:
- Bildirme (Haber) Kipi: Genellikle geçmiş zaman, şimdiki zaman veya gelecek zaman anlamı katar. (idi, imiş, ise, dır)
- Dilek Kipi: Şart (ise) ve istek (olsa) anlamı katar.
- A ve B seçeneklerinde ek fiil, isim soylu sözcüklere gelerek bildirme (haber) kipi anlamı katmıştır. ("soğuktu" - soğuk idi, "arkadaşımdı" - arkadaşım idi)
- C seçeneğinde "oynuyordu" kelimesinde ek fiil, fiile gelerek birleşik zamanlı yapmıştır (oynuyor idi). Bu da bir bildirme (haber) kipi anlamıdır.
- D seçeneğinde "olsaydı" kelimesinde ek fiil, "olsa" şeklindedir ve şart (koşul) anlamı katmıştır. Bu bir dilek kipi anlamıdır.
Soru 4:
Bir öğrenci, "Bugün hava çok güzeldi." cümlesindeki "güzeldi" kelimesinin ek fiil olup olmadığını anlamak için şu adımları izlemiştir:
1. Kelimenin kökünü buldu: "güzel" (isim) 2. Ek fiilin hangi ekler olduğunu hatırladı: idi, imiş, ise, dır 3. "güzel" kelimesine bu eklerden birini getirdi: "güzel idi" 4. "güzel idi" kelimesinin "güzeldi" ile aynı anlama geldiğini gördü.
Bu öğrencinin yaptığı çıkarım doğru mudur? Açıklayınız.
1. Kelimenin kökünü buldu: "güzel" (isim) 2. Ek fiilin hangi ekler olduğunu hatırladı: idi, imiş, ise, dır 3. "güzel" kelimesine bu eklerden birini getirdi: "güzel idi" 4. "güzel idi" kelimesinin "güzeldi" ile aynı anlama geldiğini gördü.
Bu öğrencinin yaptığı çıkarım doğru mudur? Açıklayınız.
Çözüm:
Evet, öğrencinin yaptığı çıkarım tamamen doğrudur. ✅
- Öğrenci, kelimenin isim soylu olduğunu doğru bir şekilde tespit etmiştir.
- Ek fiillerin temel görevlerinden birinin isim soylu sözcükleri yüklem yapmak olduğunu biliyor.
- Ek fiillerin hikaye (idi), rivayet (imiş) ve şart (ise) biçimlerini doğru hatırlamış.
- "güzel" ismine "idi" ek fiilini getirerek "güzeldi" kelimesini oluşturmuş ve bunun geçmişte var olan bir durumu bildirdiğini anlamıştır.
Soru 5:
Bir markette alışveriş yaparken kasiyerin "Bu ürün 50 TL'dir." dediğini duydunuz. Bu cümledeki "50 TL'dir" ifadesinde bir ek fiil var mıdır? Varsa, kelimeye hangi anlamı katmıştır?
Çözüm:
Evet, bu cümlede ek fiil vardır. 👉 "50 TL'dir" ifadesindeki "-dir" eki, bir ek fiildir.
- "50 TL" bir isim tamlamasıdır ve isim soylu bir söz öbeğidir.
- "-dir" ek fiili, bu isim soylu öbeğe gelerek onu yüklem yapmıştır.
- Bu kullanımda ek fiil, cümlenin anlamını kesinlik veya bildirme yönünden güçlendirmiştir. Yani, ürünün fiyatının 50 TL olduğunu kesin olarak bildirmektedir.
Soru 6:
"Keşke bu ödevi yapmış olsaydın." cümlesindeki ek fiili ve hangi kelimeye geldiğini bulunuz.
Çözüm:
Bu cümlede ek fiil, "yapmış olsaydın" kelimesinin içinde yer almaktadır.
- "yapmış" fiilidir (yap-mış).
- "ol-" fiilidir.
- "-saydı" ise ek fiilin şart (koşul) biçimidir.
Soru 7:
Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ek fiil şimdiki zamanın hikayesi şeklinde kullanılmıştır?
A) Yarın sinemaya gideceğim. B) O, çok çalışkan bir öğrenciydi. C) Çocuklar parkta oynuyordu. D) Hava kararmış olmalı.
A) Yarın sinemaya gideceğim. B) O, çok çalışkan bir öğrenciydi. C) Çocuklar parkta oynuyordu. D) Hava kararmış olmalı.
Çözüm:
Şimdiki zamanın hikayesi, "-yor" (şimdiki zaman eki) + "-du" (ek fiilin hikayesi) şeklinde oluşur.
- A seçeneğinde "gideceğim" kelimesi fiildir ve gelecek zamanı anlatır.
- B seçeneğinde "öğrenciydi" kelimesi isimdir ve geçmiş zamanın hikayesidir (öğrenci idi).
- C seçeneğinde "oynuyordu" kelimesi fiildir. "-yor" (şimdiki zaman) + "-du" (ek fiilin hikayesi) yapısıyla şimdiki zamanın hikayesi olmuştur.
- D seçeneğinde "olmalı" kelimesi fiildir ve gereklilik-olasılık anlamı taşır.
Soru 8:
Bir arkadaşınız size "Senin bu konuyu anlamış olman lazımdı." dediğinde, bu cümlede ek fiil hangi anlamı katmıştır?
Çözüm:
Bu cümlede ek fiil, "-dı" (-idi) biçimindedir ve "yapmış ol-" fiil grubuna gelerek ona geçmişte var olan bir gereklilik anlamı katmıştır.
- "anlamış ol-" fiil grubudur.
- "-dı" (idi) ek fiildir.
- "lazımdı" kelimesi de isim soylu olup, "-dı" ek fiili ile yüklem olmuştur.
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.cepokul.com/sinav/7-sinif-turkce-ek-fiiller/sorular